Guitar Tutorials logo

home \ Anatomie van de gitaar


Anatomie van de Elektrische Gitaar

Electrische gitaren zijn er in allerlei soorten en maten. De basis is echter hetzelfde. Onderstaande afbeelding toont de belangrijkste onderdelen (in het Engels).

Anatomie van de gitaar

Head & tuning machines (kop & stemknoppen)

De stemknoppen zijn bevestigd aan de kop van de gitaar. Bij de meeste elektrische gitaren vind je een serienummer aan de achterzijde van de kop, en een logo op de voorkant. De kop maakt vaak deel uit van de unieke stijl van een gitaar: je kunt makkelijk het verschil zien tussen een Fender Stratocaster, Telecaster, Gibson Les Paul, Ibanez of Paul Reed Smith, enkel door de kop te bekijken.

Truss-rod

Op de kop vind je ook de "truss-rod cover" (niet op de afbeelding). Dit is (meestal) een plastic plaatje (op een Fender en sommige andere merken ontbreekt het plaatje). Eronder vind je de truss-rod. De truss-rod is een metalen pin die door de hele nek loopt. De pin is licht gebogen. Door de spanning ervan te veranderen kun je de kromming van de gitaarhals regelen.
Pas op! Als je hier geen ervaring mee hebt, blijf er dan vanaf. Je kunt je gitaar er onheerstelbaar mee beschadigen. Te ver draaien = nieuwe hals of gitaar kopen (of dure reparatie)!


Nut

De nut is een zeer belangrijk deel van de gitaar. Het is een van de weinige plaatsen waar de snaren in directe verbinding staan met de gitaar. De nut houdt de snaren op hun plek. In de nut zitten inkepingen om de snaren te geleiden. Als deze inkepingen te ruw zijn, kan het lastig zijn je gitaar te stemmen. Ook kan je gitaar ontstemmen na het opdrukken (benden) van snaren, of na het gebruiken van je tremolobar. Om dit op te lossen kun je grafietpoeder gebruiken, of een speciaal hiervoor ontworpen product aanschaffen (zoalsBig Bends Nut Sauce). Of je laat de nut vervangen door een betere.


Neck / Hals

De hals is het domein van je linker hand (of rechterhand als je linkshandig speelt). Gitaarhalsen zijn er in verschillende afmetingem. De lengte, breedte en hoogte kan verschillen. Ze worden van verschillende soorten hout gemaakt, met verschillende afwerkingen. Bij een kortere hals (bijvoorbeeld op een Gibson Les Paul) staan de frets dichter bij elkaar, wat effect heeft op de speelbaarheid. Een bredere hals zorgt voor meer ruimte tussen de snaren. Een gladde afwerking laat je makkelijker snel spelen, terwijl een meer ruwe afwerking misschien juist meer stabiliteit geeft. Het type hals is een persoonlijke overweging, het moet goed voelen. Als je een nieuwe gitaar aanschaft, probeer dan verschillende soorten uit.


Fretboard, Frets & Position Markers

Als je een uur lang een toonladder met zestienden op een snelheid van 120 bpm (beats per minute) oefent, dan raak je 4x120x60 = 28800 keer een fret. Stel je voor hoe vaak frets worden geraakt als je tien jaar op je gitaar speelt! Het fretboard wordt daarom genaakt van hoog kwalitatief hout. De meeste fretboards worden gemaakt van palissander (rosewood), esdoorn (maple) of ebbehout (ebony).
Het fretboard bevat 22 tot 24 frets. Elke fret staat voor een halve toon, 24 frets is zo twee octaven. Frets zijn metalen staafjes die haaks op de nek zijn bevestigd. Vaak wordt het woord "fret" gebruikt om het vakje voor de fret aan te duiden: als je een vinger moet plaatsen op de derde fret, dan zet je deze niet op de fret, maar er voor.
Het fretboard met zijn 22 to 24 frets en zes snaren bestaat uit 6 x 22 or 6 x 24 = 132 tot 144 plaatsen waar je een vinger kunt plaatsen. Dit raster van 144 vakjes kan onoverzichtelijk worden. Voor een beter overzicht zijn er daarom "position markers" geplaatst. Gewoonlijk staan deze op de 3e, 5e, 7e, 9e, 12e, 15e, 17e, 19e en 21ste fret (en op de 24ste, als deze er is). De markering op de twaalfde fret is afwijkend, meestal dubbel. De markering kan op het fretboard staan, en op de zijkant van de hals. Ze maken de hlas overzichtelijker, en laten de hals er beter uit zien.


Cutaway

De "cutaway" is een deel van de gitaar dat niet bestaat.. het is een uitsparing. De uitsparing geeft je linkerhand extra ruimte, waardoor het makkelijker is hoge noten te spelen. Sommige gitaren hebben twee uitsparingen, aan elke zijde van de hals, sommigen hebben er één, sommigen hebben er geen (vooral akoestische gitaren). Zo heeft een Gibson Les Paul model een enkele cutaway, een Fender Stratocaster heeft er twee, klassieke akoetsiche gitaren hebben er geen.


Brug

De brug is een van de andere punten waar de snaren in direct contact staan met de gitaar. De andere punten zijn de "nut", de stemknoppen, en natuurlijk het fretboard, waar je snaren tegen de gitaar aan drukt. Op de meeste elektrische gitaren heeft de brug een mechaniek waarmee je de hoogte en (beperkt) de lengte van de snaren kun aanpassen. Als je gitaar vals klint als je hoger speelt, terwijl de gitaar wel gestemd is, dan kan de brug worden gebruikt om de gitaar "af te stellen". Dit kun je zelf proberen, maar het beste is om het te laten doen door een professional.


Volume and tone control

Met deze knoppen kun je het volume en de toon (bass, treblle) vanaf je gitaar regelen. Deze knoppen zijn er meestal per element (pickup). Sommige gitaren hebben speciale knoppen die je uit kunt trekken en in kunt duwen. Hiermee verander je dan de configuratie van de elementen (als je gitaar dit heeft, lees dan de handleiding van je gitaar om er meer over te leren).


Pickup switcher / elementkiezer

Het element is het onderdeel dat het geluid van de snaar oppikt en doorstuurt naar de versterker (een soort microfoon). De meeste elektrische gitaren hebben meerdere elementen. Met de switch kun je selecteren welk element actief is.


Output Jack

Dit is waar de gitaarkabel in gaat. Het is een kwetsbaar gebied dat kan gaan storen/ruisen. Ga er altijd vorozichtig mee om. Als je last hebt van veel storing, controleer dan eerst de gitaarkabel.


Body

Bij akoestische gitaren wordt dit de klankkast genoemd. Er is veel discussie over de vraag of de vorm en het gebruikte materiaal van de body bij een elektrische gitaar van onvloed is op het geluid. Je kunt daar een eigen mening over vormen, wat vooral belangrijk is, is of de gitaar waar je op speelt goed voelt. Het materiaal van de body (over het algemeen hout) is in iedergeval van invloed op het gewicht van de gitaar. De vorm van de gitaar moet comfortable aanvoelen. Wat wel - zonder mogelijker discussie - verschil maakt, is of de body massief is (solid body), of hol (hollow body). Holle gitaren hebben een warmer geluid. Daar staat tegenover dat ze niet zo goed te oversturen zijn (rock geluid).


Strap buttons

Je wil niet het gewicht van je gitaar met je handen dragen terwijl je gitaar speelt. Een gitaarband (strap) is de oplossing. Zorg ervoor dat de gitaarband goed vast zit! (zoek eens op YouTube naar "Guitar Strap Fail", dan weet je waarom...).







© 2025 GuitarJockey - guitartutorials.nl is een initiatief van guitarjockey.nl.